Warto przeczytać

Święta a trudności sensoryczne naszych dzieci.

Czas świąt kojarzy się wielu osobom z radością, spotkaniami rodzinnymi i wyjątkową atmosferą. Jednak dla dzieci i młodzieży z nadwrażliwościami lub niedowrażliwościami sensorycznymi jest to często okres bardzo wymagający, a nawet przytłaczający. Nadmiar bodźców – świateł, dźwięków, zapachów i zmian w codziennej rutynie może prowadzić do zachowań, które dla otoczenia bywają niezrozumiałe.

Warto pamiętać: te zachowania nie są „złym zachowaniem” – są formą komunikatu o przeciążeniu lub niezaspokojonej potrzebie sensorycznej.

Dlaczego dzieci z trudnościami sensorycznymi reagują inaczej?

Układ nerwowy dziecka z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego, w spektrum autyzmu, ADHD lub z innymi trudnościami neurorozwojowymi odbiera bodźce inaczej niż u większości osób.

Nadwrażliwość sensoryczna

Dziecko może odbierać bodźce jako:

zbyt głośne (kolędy, rozmowy, hałas w centrach handlowych),

zbyt intensywne wizualnie (migające światełka, dekoracje),

zbyt silne zapachowo (potrawy, perfumy, choinka),

zbyt trudne dotykowo (nowe ubrania, metki, ścisk).

W efekcie pojawia się przeciążenie sensoryczne, które może prowadzić do:

zachowań agresywnych lub autoagresywnych,

krzyku, płaczu, wycofania,

ucieczek z miejsca zdarzenia,

„zamrożenia” lub odmowy współpracy.

Niedowrażliwość sensoryczna

Z kolei dzieci z niedowrażliwościami poszukują dodatkowych bodźców, aby ich układ nerwowy mógł się „obudzić” i regulować. Mogą:

głośno mówić lub krzyczeć,

biegać, skakać, wpadać na innych,

dotykać wszystkiego i wszystkich,

intensywnie się huśtać lub kręcić.

Takie zachowania są próbą samoregulacji, a nie prowokacją.

Jak wspierać dziecko w domu?

Ogranicz liczbę bodźców np. mniej światełek, cichsza muzyka, neutralne zapachy.

Zachowuj rutynę, tam gdzie to możliwe.

Daj prawo do przerwy, bo dziecko nie musi być cały czas z gośćmi.

Przygotuj dziecko wcześniej i opowiedz, co się wydarzy, kto przyjdzie, jak długo to potrwa.

Zadbaj o regulację sensoryczną: dla nadwrażliwych np. kamizelkę obciążeniową, słuchawki wygłuszające, a dla niedowrażliwych pomoże ruch, dociski, zabawy sensoryczne.

Jak zachować się w miejscach publicznych?

Planuj krótsze wyjścia i unikaj godzin szczytu.

Zabierz ze sobą: słuchawki, ulubiony przedmiot, przekąskę, kartę komunikacyjną lub prosty sygnał „potrzebuję przerwy”.

Jeśli pojawi się trudne zachowanie zastosuj najpierw regulację, potem przeprowadź rozmowa.

Nie oceniaj ani dziecka, ani rodzica.

Czym są sensoryzmy?

To różnice w sposobie, w jaki dziecko odbiera i przetwarza bodźce zmysłowe (dotyk, dźwięk, wzrok, zapach, smak, ruch, równowaga, czucie głębokie). Układ nerwowy może reagować za mocno lub za słabo.

Nadwrażliwość sensoryczna (reakcja „za mocna”)

Dziecko szybciej się przeciąża bodźcami.
Może się objawiać:

zasłanianiem uszu przy hałasie, płaczem w tłumie

niechęcią do metek, niektórych ubrań, mycia włosów

wybiórczością pokarmową (konsystencje, zapachy)

unikaniem ruchu, huśtawek

szybkim zmęczeniem, rozdrażnieniem

Niedowrażliwość sensoryczna (reakcja „za słaba”)

Dziecko potrzebuje silniejszych bodźców, by je „poczuć”.
Może się objawiać:

poszukiwaniem ruchu (bieganie, skakanie, kręcenie się)

mocnym ściskaniem, uderzaniem przedmiotów

trudnością z zauważeniem bólu, brudu na twarzy

głośnym mówieniem, zbyt silnym dotykiem

problemami z koncentracją bez dodatkowej stymulacji

Ważne:
Sensoryzmy nie są „złym zachowaniem”. To sposób działania układu nerwowego. Odpowiednie wsparcie (zrozumienie, dostosowanie środowiska, czasem terapia SI) pomaga dziecku lepiej funkcjonować w domu i w szkole.

Najważniejsze: zrozumienie zamiast oceniania

Zachowania trudne są objawem przeciążenia lub niezaspokojonych potrzeb sensorycznych, a nie braku wychowania czy złej woli. Święta mogą być piękne również dla dzieci z trudnościami sensorycznymi – jeśli damy im przestrzeń, wybór i poczucie bezpieczeństwa.

Empatia, wiedza i elastyczność dorosłych sprawiają, że świat – także ten świąteczny – staje się miejscem bardziej przyjaznym dla wszystkich. (materiał wykorzystany ze strony Specjalni.pl)

TYDZIEŃ ZDROWIA PSYCHICZNEGO

Zachęcamy do przejrzenia, przeczytania, zapoznania się… WARTO Z PEWNOŚCIĄ, BO PROBLEM DOTYKA CORAZ WIĘCEJ LUDZI:

ulotka-depresja-i-zdrowie-psychiczne

nfz_nr_5

PRAWO AUTORSKIE

Tekst powstał na podstawie informacji ze stron:

Źródła:

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/prawo-autorskie;3872617.html

https://www.ifirma.pl/blog/co-to-sa-prawa-autorskie.html

https://www.edunews.pl/badania-i-debaty/opinie/3277-prawa-autorskie-co-wolno-w-szkole

„Prawo autorskie, część prawa własności intelektualnej zawierająca przepisy wydane z myślą o ochronie interesów twórców i dotycząca stosunków prawnych związanych z tworzeniem, korzystaniem z utworów i ich ochroną; w szerszym znaczeniu prawo autorskie obejmuje także uregulowania dotyczące tzw. praw pokrewnych (przyznanych m.in. artystom wykonawcom, producentom fonograficznym, nadawcom radiowym i telewizyjnym.); prawo autorskie obejmuje ogół uprawnień majątkowych i osobistych twórcy do stworzonego przezeń dzieła (znaczenie podmiotowe), m.in. prawo do autorstwa i do wyłącznego rozporządzania dziełem. Prawa osobiste twórcy nigdy nie wygasają i nie mogą zostać zbyte. Prawa majątkowe są zbywalne i dziedziczne; wygasają z upływem czasu określonego przepisami prawa, w Polsce trwają przez czas życia twórcy i z reguły 50 lat po jego śmierci lub opublikowaniu utworu (gdy prawa autorskie majątkowe przysługują osobie prawnej). Naruszenie praw autorskich pociąga za sobą odpowiedzialność cywilną i karną. W Polsce od 1994 obowiązuje ustawa: „O prawie autorskim i prawach pokrewnych.”

Prawa autorskie są:

wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe),
plastyczne,
fotograficzne,
lutnicze,
wzornictwa przemysłowego,
architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne,
muzyczne i słowno-muzyczne,
sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne,
audiowizualne (w tym filmowe).

Rodzaje praw autorskich: osobiste, majątkowe.

O formach rozpowszechniania, korzystania z utworu, drukowania, nagrywania, publicznego wykonania, sprzedawania, odtwarzania udzielania licencji oraz pobranego wynagrodzenia decyduje autor.

Przepisy prawa autorskiego pozwalają nauczycielom i uczniom na korzystanie z chronionych utworów bezpłatnie i bez konieczności uzyskania jakichkolwiek dodatkowych zgód właścicieli praw autorskich (twórców, wydawców) na kilka sposobów: tzw. dozwolony użytek edukacyjny, prawo cytatu oraz w ramach imprez szkolnych.

BEZPŁATNE SZKOLENIA DLA RODZICÓW!